Onderzoek · Momus Media

Van wie is de wijk?

622 zienswijzen. 569 negatief. Een petitie met 1.165 namen. En toch stemde de raad de plannen door.

Luchtfoto van het huidige Overvecht Centrum: winkelcentrum, zee van parkeerplaatsen, de kenmerkende witte schoorstenen. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (Gemeente Utrecht / Kernteam Overvecht Centrum, januari 2023)
Luchtfoto van het huidige Overvecht Centrum: winkelcentrum, zee van parkeerplaatsen, de kenmerkende witte schoorstenen. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (Gemeente Utrecht / Kernteam Overvecht Centrum, januari 2023)

Het is de zomer van 2023 als de gemeente een maquette presenteert van het toekomstige Overvecht-Centrum. Susana staat voor het model en probeert te begrijpen wat ze ziet: torens, wegen, een nieuw centrumgebied. Haar buurt — maar nauwelijks herkenbaar. "Het leek alsof ze al lang besloten hadden wat er zou komen," zegt ze later. "Wij mochten kijken. Niet meer dan dat."

Team Overvecht Centrum aan het werk met de maquette, zomer 2022. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (Gemeente Utrecht / Kernteam Overvecht Centrum, januari 2023)
Team Overvecht Centrum aan het werk met de maquette, zomer 2022. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (Gemeente Utrecht / Kernteam Overvecht Centrum, januari 2023)
Beleidsnota Juli 2021

Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040

"Ondergrens extra programmering tot 2040: 5.000 woningen — winkelcentrum 2.000, stationsgebied 1.000, Overvecht Zuid 500, Overvecht Noord 1.500"
Bekijk document →
Ruimtelijke basisstructuur Masterplan Overvecht Centrum — het raamwerk voor de herontwikkeling van circa 16 hectare. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (PosadMaxwan / Gemeente Utrecht, januari 2023)
Ruimtelijke basisstructuur Masterplan Overvecht Centrum — het raamwerk voor de herontwikkeling van circa 16 hectare. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Schetsen (PosadMaxwan / Gemeente Utrecht, januari 2023)

"In Overvecht bouwen we samen aan een betere wijk voor iedereen." Zo luidde de belofte in het wijkbericht van de gemeente. Bewoners werden uitgenodigd om mee te denken, mee te praten, mee te ontwerpen. Er kwamen bijeenkomsten, er kwamen werkgroepen, er kwamen formulieren. De participatie was officieel gestart. Maar wat betekende dat werkelijk?

De gemeente presenteert een "divers, verbonden en aantrekkelijk centrumgebied". Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan / Urban Reality, december 2024)
De gemeente presenteert een "divers, verbonden en aantrekkelijk centrumgebied". Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan / Urban Reality, december 2024)
Impressie Marktplein met Mercado — het beloofde nieuwe hart van Overvecht Centrum. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Ontwerpen deel 1 (PosadMaxwan / Gemeente Utrecht, november 2023)
Impressie Marktplein met Mercado — het beloofde nieuwe hart van Overvecht Centrum. Bron: Naslagwerk Masterplanproces Overvecht Centrum, Fase Ontwerpen deel 1 (PosadMaxwan / Gemeente Utrecht, november 2023)
Video Wethouder Lot van Hooijdonk — Gemeenteraad 16 mei 2023

"We hebben een mooi participatieproces ontworpen, ook in overleg overigens met mensen uit Overvecht [...] Dus we gaan dat op een hele goede manier samen doen."

Lot van Hooijdonk
Lot van Hooijdonk Wethouder (GroenLinks)

"Wethouderskandidaat Lot van Hooijdonk (Groenlinks)" by Sebastiaan ter Burg, CC BY 2.0

Janneke was er bij van het begin. Ze woonde de eerste "Visiedenkers"-bijeenkomsten bij, hoopvol. Ze vulde formulieren in, schreef brieven, deelde haar kennis van de wijk. Maar gaandeweg veranderde het gevoel. "Het was als een fuik," zegt ze. "Je zwom steeds dieper naar binnen, en op een gegeven moment kon je niet meer terug. Je besefte dat alles al besloten was."

Ik heb een zienswijze ingediend, ik heb raadsleden gebeld, brieven naar wethouders en het college gestuurd. Ik ben bij heel veel bijeenkomsten geweest. Het thema dat continu terugkomt is: er wordt niet naar ons geluisterd.
— Janneke Betrokken buurtbewoner
Het open planproces in fasen: van inventarisatie (mei 2022) tot Masterplan. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
Het open planproces in fasen: van inventarisatie (mei 2022) tot Masterplan. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
We zijn bij een info avond geweest en moeten voor de zoveelste keer constateren dat de gemeente niks met de ingebrachte ideeën en punten van de bewoners heeft gedaan.
— Anoniem Uit zienswijzen Omgevingsvisie
Beleidsnota

Participatieverslag Omgevingsvisie Overvecht

"Er is goed geluisterd naar wensen en zorgen van Overvechters en deze zijn gewogen."
Bekijk document →
Evaluatie

Evaluatie participatieproces "de 101 waarden van Overvecht"

"Binnen die kaders denken we voldoende Overvechters te hebben gesproken om in beeld te hebben wat Overvechters belangrijk vinden en wat ze van bepaalde ideeën vinden."
"Terugkijkend hadden we nóg beter kunnen inzetten op gesprekken in de wijk en aansluiten bij bijeenkomsten en evenementen waar Overvechters van diverse achtergronden aanwezig zijn."
Bekijk document →
De vooraf vastgestelde kaders voor het Masterplan: verdichten, financieel haalbaar, auto's de straat af — voordat de inspraak begon. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
De vooraf vastgestelde kaders voor het Masterplan: verdichten, financieel haalbaar, auto's de straat af — voordat de inspraak begon. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)

Rapportcijfer participatie omgevingsvisie

0

Gemiddeld oordeel van Overvechters over de participatie bij de omgevingsvisie

Zienswijzen op de Omgevingsvisie

0 /622

569 van de 622 zienswijzen waren negatief

Bewonersbrief 2 oktober 2024

De Fuik In

Onwaarheid en misleiding bij de participatiefase Omgevingsvisie Overvecht

Brief screenshot volgt
Welke inbreng is wel verwerkt in de volgende versie van de Omgevingsvisie en welke niet? Wij tasten in het duister. Als belanghebbenden en getroffenen die bereid zijn inbreng te leveren, mee te praten, (vrije) tijd te investeren, frustrerende gesprekken te voeren, geen antwoorden te krijgen op voor ons zeer relevante vragen en zorgen, is het ontluisterend te bemerken hoe met de inbreng door de gemeente wordt omgegaan.
— Anoniem Zienswijze Omgevingsvisie

Ondanks alles dient de motie "Participatie omgevingsvisie Overvecht niet goed genoeg" zich aan in de gemeenteraad. Misschien zou de politiek doen wat bewoners niet hadden kunnen bewerkstelligen. Misschien zou de raad corrigeren wat het college had laten liggen. Op 20 februari 2025 zou blijken hoe dat afliep.

Motie M76 · Gemeenteraad 20 februari 2025

Overwegendedat:Intientallenmailsenbrieven,zienswijzen(569vande622warennegatief),petitie(1.165×ondertekend)enhandtekeningenactie(402×)hebbenOvervechtersbeschrevendatwathenbetreftdeparticipatienietrepresentatiefwas,niettransparantenvaakookmisleidend.

Motie M76, Gemeenteraad Utrecht, 20 februari 2025
Gemeenteraad · 20 februari 2025

Motie M76: Participatie omgevingsvisie Overvecht niet goed genoeg

Voor 0
Tegen 0
Bekijk stemming →
Gemeente Utrecht
"Stap voor stap gaat de gemeente de plannen uitvoeren. Bij elke stap doen we dat samen met Overvechters."

— Gemeente Utrecht, omgevingsvisie.utrecht.nl

"Daar is een diepe wond in geslagen. En het is heel moeilijk om dat vertrouwen weer te herstellen."

— Lia Kroon, voorzitter Wijkplatform Overvecht

Reactienota

Reactienota Masterplan Overvecht Centrum

"Als je echt een ruimtelijke impact wil maken, moeten er zóveel woningen minder gebouwd worden, dat de gebiedsontwikkeling financieel niet meer haalbaar is. Daarom kan het aantal woningen niet verlaagd worden."
Historische ontwikkeling van Overvecht: van polderlandschap (1944) tot winkelcentrum (1970), plus een foto van het Winkelcentrum Overvecht uit 1972. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
Historische ontwikkeling van Overvecht: van polderlandschap (1944) tot winkelcentrum (1970), plus een foto van het Winkelcentrum Overvecht uit 1972. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
Referentiebeelden uit het beeldkwaliteitsplan: zo zag de gemeente het toekomstige Overvecht Centrum voor zich. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
Referentiebeelden uit het beeldkwaliteitsplan: zo zag de gemeente het toekomstige Overvecht Centrum voor zich. Bron: Masterplan Overvecht Centrum – Concept rapport (Gemeente Utrecht / PosadMaxwan, december 2024)
Het hart van Overvecht moet voor iedereen zijn. Een plek waar iedereen zichzelf kan zijn.
— Sami Bewoner Overvecht

De stemming is geweest. De motie is verworpen. De plannen gaan door. Maar de vraag is niet verdwenen — ze is alleen luider geworden. Welke partijen durven de kaders te heroverwegen? Welke raadsleden zijn bereid om bewoners niet alleen te hóren, maar ook te luisteren? In Overvecht zijn de verkiezingen ver weg, maar het geheugen van de wijk is lang.